Đại tướng trằn trọc tìm lại 34 chiến sĩ tiên phong Đội Việt Nam tuyên truyền phóng thích quân.

Long nhớ lại

Bất cứ ra một quyết định hay một hành động nào ở một trận đánh lớn bác Giáp đều suy đi, tính lại đến sinh mệnh của bộ đội, sự mất mát của đồng chí đồng đội… Để giành thắng lợi mà trả cái giá quá đắt là nỗi buồn không bao giờ bác Giáp muốn” – PGS.

Nhưng còn đối với quân thù thì sao? Đối với kẻ thù bác Giáp cũng thấm nhuần tư tưởng nhân văn của dân tộc “đánh kẻ chạy đi, chứ không đánh người chạy lại”, kể cả những quân thù bại trận, lính tráng dính dấp bác Văn đối xử rất nhân đạo, vừa hợp với pháp luật quốc tế, vừa nhân bản tình người… chả hạn như Chiến dịch biên thuỳ, Chiến dịch Điện Biên Phủ là hai chiến dịch có số lượng tù binh rất lớn.

TS Trần Ngọc Long xúc động: “Bác Giáp đi xa là sự mất mát rất lớn đối với nhân dân, Đảng, toàn quân. TS. Họ có nhiều kỷ niệm trong thời kì bị bắt làm tù binh, nhưng họ vẫn đem theo ấn tượng về vị Đại tướng, Tổng tư Lệnh Võ Nguyên Giáp. Và bác Giáp vẫn trằn trọc từng ấy năm không biết 34 con người đó giờ làm gì, ở đâu, sống ra sao?. Trần Ngọc Long san sớt.

Và có nói với người con bác Hồng Cô về mặt hành chính thì việc này phải thông báo qua văn phòng, thu xếp thời kì bác Văn mới tiếp được… Trong lúc người con của bác Hồng Cô xuống không có một thứ giấy tờ gì trong tay, tiền không có, nhưng nhờ linh giác tình đồng đội của bác Văn nên sau khi chúng tôi gọi điện qua thư ký thì bác Văn đồng ý tiếp ngay.

50 năm sau phóng thích Điện Biên Phủ, mỗi khi bác Giáp đến một quả đồi hay nghĩa địa liệt sỹ, di tích trận địa năm xưa thì khóe mắt của bác bao giờ cũng đỏ hoe. Đó là kỷ niệm đáng nhớ nhất của tôi” – PGS. Qua bao lăm năm chiến tranh, các cụ mỗi người mỗi nơi.

TS. Ông Long so sánh: "Trên thế giới có rất nhiều nhà cầm quân lừng danh như Naponeol, Hitle… nhưng tại sao họ không được cả thế giới mến mộ? Chỉ có ở Đại tướng Võ Nguyên Giáp, cầm quân chính ở chỗ lấy chữ nhân làm gốc, thấm nhuần tư tưởng “Lấy đại nghĩa thắng hung tàn, lấy chí nhân thay cường bạo”. Chúng tôi đã đón người này về cơ quan và rất xúc động. “Đó là điều không một nhà cầm quân nào cũng nghĩ được thấu như bác Giáp.

PGS. Ở Đại tướng, Tổng tư lệnh Võ Nguyên Giáp có thể thấy một nhà quân sự lấy chữ "nhân" làm gốc.

Chúng tôi đã thưa lại một số chiến sĩ mà đã có dịp tiếp xúc, bác Giáp đã gặp được một số hội viên đó và bác Giáp không cầm được nước mắt, bác khóc”. Ở tướng Giáp khác những vị tướng trên là lấy chữ nhân làm gốc, đặc biệt đối với đồng bào, đồng chí như chúng ta đã biết.

“Sau đó, bác Văn còn nhắc chúng tôi đang làm nhiệm vụ thu thập tư liệu để làm cuốn sách “Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân” thì phải có nghĩa vụ với địa phương để xác nhận bảo đảm quyền lợi cho người ta.

Đấy là những tình cảm mà ông chẳng thể nén được đối với đồng đội. Sau này, tôi có dịp xúc tiếp với một số người từng là tù binh Âu Phi trong cuộc kháng chiến chống Pháp, họ quay trở lại thăm Việt Nam, tôi được chứng kiến họ tỏ bày lòng thành kính đối với bác Giáp.

Khi còn sống Đại tướng Võ Nguyên Giáp vẫn trằn trọc tìm lại 34 chiến sĩ Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân. “Tôi còn nhớ như in kỷ niệm về một người con của một đội viên Đội việt Nam tuyên truyền phóng thích quân, là bác Hồng Cô (người Mông), sau bao nhiêu năm thất lạc lặn lội từ Bắc Sơn xuống Hà Nội đường dài như vậy, hành lí, không có tiền trong túi, chỉ bộ quần áo lốc thốc xuống để đi tìm, để xin gặp bác Văn xin chữ ký và xác nhận là “Bác Văn biết bố cháu” để về địa phương làm chế độ chính sách.

Và sau đó, địa phương đó đã làm xác nhận cho các đội viên Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân.

Nguyễn Hiếu. Mấy ngày vừa qua, tình cảm của người dân dành cho Đại tướng là thông điệp gửi cho cán bộ, sỹ quan quân đội nhân dân Việt Nam hiện giờ, những người đang cáng đáng sứ mạng mà dân chúng đã giao phó cho". Thắng lợi không nhất quyết bằng mọi giá, mà với bác Giáp thắng lợi hạn chế thấp nhất xương máu của đồng đội, đồng chí, đồng bào.

Trong điều kiện quân nhân ta còn thiếu thốn, thậm chí không đủ ăn mà Đại tướng vẫn theo dõi, chỉ đạo rất áp để bảo đảm cho hàng tù binh mọi điều kiện có thể và tạo điều kiện cho họ trở về đoàn tụ. Bỏ qua mọi thủ tục hành chính, bác Văn không những xác nhận mà còn cho tiền người con của đội viên Hồng Cô quay về quê" - PGS.

Trần Ngọc Long nhấn mạnh. Tôi có tiếp xúc nhiều với bác Giáp, nhưng kỷ niệm nhớ nhất là bác Giáp có gợi ý tìm lại 34 chiến sỹ Đội Việt Nam tuyên tuyền giải phóng quân.

TS.